VIỆN KHOA HỌC GIÁO DỤC VIỆT NAM - BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO - JOURNAL OF EDUCATIONAL SCIENCES

TẠP CHÍ KHOA HỌC GIÁO DỤC VIỆT NAM

Thông tin chung
Địa chỉ: 101 Trần Hưng Đạo, Quận Hoàn Kiếm, Hà Nội 
Điện thoại: (84.4) 39424183 - Fax: (84.4) 39424183
Website: jes.vnies.edu.vn
Thư điện tử: tapchikhoahocgiaoduc@gmail.com

Tổng biên tập: GS.TS. TRẦN CÔNG PHONG

Giấy phép xuất bản số 1768/GP-BTTTT do Bộ Thông tin và Truyền thông Cấp ngày 22/11/2010

Tạp chí xuất bản mỗi tháng 1 kỳ



SỨ MỆNH, MỤC ĐÍCH
VÀ TÔN CHỈ HOẠT ĐỘNG


Tạo chí Khoa học Giáo dục là tạp chí học thuật về khoa học giáo dục của Viện Khoa học Giáo dục Việt Nam với sứ mệnh là công bố các công trình nghiên cứu khoa học trong lĩnh vực giáo dục và đào tạo. Tạp chí Khoa học Giáo dục được xuất bản từ năm 2005 với mã số ISSN 0868 - 3662, phát hành định kì ngày 30 hàng tháng

Mục đích hoạt động của Tạp chí Khoa học Giáo dục là hỗ trợ, thúc đẩy các hoạt động nghiên cứu khoa học, giáo dục và đào tạo thông qua các chức năng cơ bản : 1/ Nghiên cứu hoạch định phát triển giáo dục và đào tạo 2/Xác lập uy tín khoa học và nâng cao năng lực nghiên cứu của các nhà khoa học 3/Là kênh giao tiếp học thuật của cộng đồng nghiên cứu khoa học 4/Kiểm định chất lượng nghiên cứu khoa học thông qua quy trình phản biện 5/ Cơ sở dữ liệu tham khảo và trích dẫn cho các nghiên cứu tương lai

Phạm vi công bố của Tạp chí Khoa học Giáo dục bao gồm các vấn đề nghiên cứu lí luận và thực tiễn trong lĩnh vực giáo dục, đào tạo của Việt Nam và thế giới

Để đảm bảo chuẩn mực và chất lượng khoa học, tất cả các bài viết gửi đăng Tạp chí Khoa học Giáo dục đều được phản biện kín theo một quy trình chặt chẽ, khách quan bởi các nhà khoa học có uy tín, các chuyên gia đầu ngành trong lĩnh vực giáo dục đào tạo Việt Nam và thế giới




Mục lục và tóm tắt tạp chí Khoa học giáo dục tháng 12 năm 2017


1

 

ĐÁNH GIÁ SỰ PHÁT TRIỂN CỦA NGƯỜI HỌC: THỜI CƠ,
THÁCH THỨC VÀ GIẢI PHÁP 

NGUYỄN THỊ LAN PHƯƠNG
Viện Khoa học Giáo dục Việt Nam
Email: lanphuongkhgd@yahoo.com

Tóm tắt: Đề cập đến vấn đề đánh giá sự phát triển của người học, tác giả bài viết phân tích rõ: 1/ Quan điểm đánh giá sự phát triển của người học; 2/ Thực trạng đánh giá học sinh; 3/ Thời cơ, thách thức và một số giải pháp đổi mới đánh giá năng lực học sinh. Theo tác giả bài viết, trong đánh giá người học, luôn tồn tại ba cách tiếp cận và cần vận dụng đồng thời cả ba cách tiếp cận đánh giá đó là: Đánh giá kết quả học tập (Assessment of learning) tập trung xác định việc đạt chuẩn chương trình, nên thường thực hiện vào cuối giai đoạn giáo dục;Đánh giá vì việc học (Assessment for learning) tập trung phân tích và phản hồi việc học tập, giúp học sinh xác định vị trí của mình trên tiến trình học tập, đưa ra mục tiêu cần hướng tới và cách thức tốt nhất để đạt mục tiêu;Đánh giá là học tập (Assessment as learning) đề cập đến quá trình học sinh tự kiểm tra, đánh giá, suy xét việc học của mình và đặt trách nhiệm cải thiện việc học.

Từ khóa: Đánh giá; sự phát triển; người học; thời cơ; thách thức; giải pháp.

2

 

VẤN ĐỀ LỰA CHỌN VÀ BỒI DƯỠNG CÁN BỘ QUẢN LÍ CỐT CÁN
TRƯỜNG PHỔ THÔNG VIỆT NAM TRONG BỐI CẢNH
 CÁCH MẠNG CÔNG NGHIỆP 4.0

THÁI VĂN THÀNH
Email: thaivanthanhdhv@yahoo.com
HOÀNG SỸ HÙNG
Email: hoangsyhung@gmail.com
  Trường Đại học Vinh

Tóm tắt: Hiện nay, trước bối cảnh toàn cầu hóa và sự phát triển của cuộc cách mạng công nghiệp 4.0, yêu cầu nâng cao chất lượng nguồn nhân lực là vấn đề đặt ra cho các nước trên thế giới trong đó có Việt Nam. Để đáp ứng ngày càng cao nhu cầu nhân lực cho sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập quốc tế sâu rộng, đòi hỏi nước ta phải đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo. Trong công cuộc đổi mới đó, việc đổi mới đào tạo, bồi dưỡng nhà giáo và cán bộ quản lí giáo dục là vấn đề cần được quan tâm. Bài viết đề cập đến việc lựa chọn và bồi dưỡng cán bộ quản lí cốt cán trường phổ thông Việt Nam trong bối cảnh cuộc cách mạng công nghiệp 4.0. Theo đó, tác giả bài viết phân tích rõ về: Sự cần thiết phải lựa chọn cán bộ quản lí cốt cán tham gia bồi dưỡng cán bộ quản lí trường phổ thông; Mục tiêu, nội dung bồi dưỡng cán bộ quản lí phổ thông cốt cán; Các tiêu chí và quy trình lựa chọn cán bộ quản lí phổ thông cốt cán tham gia hoạt động bồi dưỡng cán bộ quản lí phổ thông.

Từ khóa: Lựa chọn; bồi dưỡng; cán bộ quản lí; cán bộ quản lí cốt cán; trường phổ thông.

3

 

NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG HỆ THỐNG ĐÀO TẠO, BỒI DƯỠNG
GIÁO VIÊN MẦM NON ĐÁP ỨNG YÊU CẦU ĐỔI MỚI
GIÁO DỤC MẦM NON Ở VIỆT NAM

NGUYỄN THỊ MỸ TRINH
Viện Khoa học Giáo dục Việt Nam
Email: mytrinhdhv@gmail.com
                       
Tóm tắt: Trên cơ sở nghiên cứu kinh nghiệm quốc tế (so sánh chính sách đào tạo, bồi dưỡng giáo viên mầm non của Việt Nam với các nước phát triển trên thế giới và đang phát triển trong khu vực), xác định những mặt tích cực, hạn chế và nguyên nhân của những hạn chế trong đào tạo, bồi dưỡng giáo viên mầm non ở Việt Nam, bài viết đã đề xuất một số giải pháp hữu hiệu nhằm nâng cao chất lượng hệ thống đào tạo, bồi dưỡng giáo viên mầm non ở Việt Nam đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục mầm non.

Từ khóa: Chất lượng; hệ thống đào tạo; bồi dưỡng; giáo viên mầm non; giáo dục mầm non.

4

 

HIỆU QUẢ TÀI CHÍNH CỦA ĐẦU TƯ CÁ NHÂN
CHO GIÁO DỤC ĐẠI HỌC CÔNG LẬP Ở VIỆT NAM

                      ĐẶNG THỊ MINH HIỀN
       Viện Khoa học Giáo dục Việt Nam
Email:dangminhhienvkhgd@gmail.com

Tóm tắt: Hiệu quả đầu tư cho giáo dục đại học được phản ánh qua các chỉ số như: IRR (internal rate of returns - tỉ suất hoàn vốn nội bộ); NPV (net present values - giá trị hiện tại ròng); BCR (benefit - cost rate – tỉ suất lợi ích chi phí). Sau khi so sánh chi phí, lợi ích và các chỉ số phản ánh hiệu quả đầu tư cho giáo dục đại học của Việt Nam với một số quốc gia khác thuộc khối OECD, có thể thấy rằng đầu tư cho giáo dục đại học ở Việt Nam hiện nay thuộc dạng “chi phí thấp - lợi ích thấp - hiệu quả thấp”. Việc nâng cao hiệu quả đầu tư cho giáo dục đại học phải trên cơ sở sự nỗ lực, chung tay góp sức của tất cả các bên hữu quan (Nhà nước - Nhà trường - Người học - Doanh nghiệp) nhằm hướng tới chuyển đổi mô hình đầu tư cho giáo dục đại học công lập ở Việt Nam giai đoạn tới theo hướng “chi phí hợp lí – lợi ích cao – hiệu quả cao”, đáp ứng sự kì vọng của xã hội cũng như sự phát triển kinh tế - xã hội đất nước với mục tiêu đến năm 2030 cơ bản trở thành một nước công nghiệp.
Từ khóa: Hiệu quả tài chính; đầu tư cá nhân; giáo dục đại học công lập.

5

 

ĐỊNH HƯỚNG GIÁ TRỊ NGHỀ NGHIỆP CHO HỌC SINH NỮ
 TRONG LĨNH VỰC KHOA HỌC, CÔNG NGHỆ, KĨ THUẬT
 VÀ TOÁN HỌC Ở VIỆT NAM

ĐỖ THỊ BÍCH LOAN
Viện Khoa học Giáo dục Việt NamEmail: bichloan1095@gmail.com

Tóm tắt: Khoa học, công nghệ, kĩ thuật và toán học (STEM) đóng vai trò quan trọng đối với sự phát triển của mỗi quốc gia và sự phát triển bền vững của nhân loại. Trong một xã hội công bằng, hoà bình và thịnh vượng, thì phụ nữ phải cùng với nam giới đóng góp bình đẳng và họ phải được đảm bảo cơ hội bình đẳng tham gia học tập ở tất cả các lĩnh vực, kể cả STEM. Bài viết tập trung phân tích thực trạng định hướng giá trị nghề nghiệp cho học sinh nữ, tìm ra nguyên nhân của những rào cản sự tham gia của phụ nữ và trẻ em gái trong lĩnh vực STEM, từ đó đề xuất những giải pháp cụ thể thu hút ngày càng nhiều học sinh nữ vào học lĩnh vực STEM, giúp các em biết nuôi dưỡng đam mê khi nhận thức đầy đủ những giá trị nghề nghiệp của lĩnh vực STEM và giá trị bản thân, từ đó phát huy tiềm năng, có kế hoạch phát triển nghề nghiệp để đi đến thành công lớn hơn về kinh tế và thực hiện bình đẳng nhiều hơn về mọi mặt.

Từ khóa: Giá trị nghề nghiệp; học sinh nữ; khoa học; công nghệ; kĩ thuật; toán học.

6

 

XÂY DỰNG BỘ CÔNG CỤ ĐÁNH GIÁ HOẠT ĐỘNG
KIỂM TRA ĐÁNH GIÁ NGƯỜI HỌC THEO TIẾP CẬN AUN

LÊ THÁI HƯNG
 Trường Đại học Giáo dục - Đại học Quốc gia Hà Nội
Email: hunglethai82@gmail.com
PHẠM THỊ ÁNH PHƯỢNG
Trường Đại học Ngoại ngữ - Đại học Đà Nẵng
Email: phuongktdhnn@gmail.com

Tóm tắt: Giá trị của hoạt động kiểm tra đánh giá chịu ảnh hưởng bởi quá trình tổ chức hoạt động dạy - học, kiến thức của người học, người dạy, cán bộ quản lí về hoạt động kiểm tra đánh giá. Bài viết đưa ra kết quả về việc xây dựng công cụ đo lường mức độ đáp ứng hoạt động kiểm tra đánh giá của sinh viên theo tiếp cận AUN. Công cụ khảo sát bao gồm 38 câu hỏi trên 05 nhóm nhân tố đã được sử dụng để khảo sát 355 sinh viên khoa tiếng Anh Trường Đại học Ngoại ngữ, Đại học Đà Nẵng. Dữ liệu khảo sát được phân tích bằng phương pháp phân tích nhân tố khám phá (Exporatory Factor Analysis- EFA), phân tích hồi quy và mô hình Rasch. Kết quả phân tích EFA đã chỉ ra các nhân tố có mối tương quan với nhau và ảnh hưởng đến mức độ đáp ứng hoạt động kiểm tra đánh giá. Kết quả nghiên cứu được sử dụng trong các nghiên cứu tiếp theo về hoạt động kiểm tra đánh giá và cùng với các nguồn dữ liệu thứ cấp khác giúp đánh giá được thực trạng hoạt động kiểm tra đánh giá của một chương trình đào tạo.

Từ khóa: Bộ công cụ; kiểm tra đánh giá; sinh viên; giáo dục; tiếp cận AUN.

7

 

MỘT SỐ VẤN ĐỀ VỀ THỰC TRẠNG GIÁO DỤC GIA ĐÌNH
Ở NÔNG THÔN VIỆT NAM TRONG BỐI CẢNH
CHUYỂN ĐỔI KINH TẾ

NGUYỄN THỊ THU MAI
Email: nguyenthumai@gmail.com
Viện Đại học Mở Hà Nội
NGUYỄN THỊ THANH THỦY
 Email: thuynguyenthanh89@gmail.com
Viện Khoa học Giáo dục Việt Nam

Tóm tắt: Những biến đổi không ngừng của đời sống xã hội trong bối cảnh chuyển đổi kinh tế đã có những tác động mạnh mẽ đến việc giáo dục con cái của các gia đình ở nông thôn Việt Nam. Sự quan tâm của các bậc cha mẹ ở nông thôn trong việc giáo dục đạo đức, chăm sóc sức khỏe, hỗ trợ và định hướng học hành cũng như đầu tư cho con cái phát triển được thực hiện gắn kết nhiều hơn với mục tiêu việc làm và thu nhập. Kết quả nghiên cứu về thực trạng giáo dục gia đình trong bối cảnh chuyển đổi kinh tế được thực hiện tại khu vực nông thôn thuộc các tỉnh thành Vĩnh Phúc, Thái Bình, Quảng Ngãi, Cần Thơ và Thành phố Hồ Chí Minh. Qua đó, các thành viên trong gia đình, cộng đồng cần nêu cao ý thức và thực hiện tốt nhiệm vụ giáo dục gia đình và tham gia giáo dục cùng nhà trường hướng tới cải thiện chất lượng và kết quả giáo dục cho thế hệ tương lai.
Từ khóa: Giáo dục gia đình; nông thôn; chuyển đổi kinh tế.

8

 

GIÁO DỤC KĨ NĂNG THAM VẤN NGHỀ
CHO SINH VIÊN SƯ PHẠM KĨ THUẬT
THÔNG QUA DẠY HỌC NGHIỆP VỤ SƯ PHẠM

                                                            NGUYỄN THỊ DUYÊN
                                                Trường Đại học Sư phạm Kĩ thuật Hưng Yên
                                                Email: nguyenduyenspkt@gmail.com

Tóm tắt: Bài viết bàn luận về vấn đề xây dựng những kĩ năng tham vấn nghề cần có của sinh viên Sư phạm Kĩ thuật. Trên cơ sở đó, tác giả đưa ra cách thức tích hợp nội dung tham vấn nghề vào dạy học các môn nghiệp vụ sư phạm  trong chương trình đào tạo giáo viên kĩ thuật, thiết kế minh họa cho chủ đề cụ thể nhằm giáo dục kĩ năng tham vấn nghề cho sinh viên Sư phạm Kĩ thuật. 
Từ khóa: Giáo dục; kĩ năng tham vấn nghề; sư phạm kĩ thuật; nghiệp vụ sư phạm. 

9

 

ĐÀO TẠO THEO PHƯƠNG THỨC TÍCH LŨY MÔ ĐUN, TÍN CHỈ TRONG GIÁO DỤC NGHỀ NGHIỆP

HÀ ĐỨC NGỌC
Tổng cục Giáo dục nghề nghiệp
Email: ngocdncq@gmail.com
                                                                                   
Tóm tắt: Đào tạo theo mô đun, tín chỉ mang tính mềm dẻo, linh hoạt, cho phép thích ứng với nhu cầu mở của thị trường lao động, đảm bảo khả năng liên thông giữa các cấp trình độ trong cùng ngành, nghề đào tạo hoặc liên thông với các ngành, nghề khác trong hệ thống giáo dục nghề nghiệp. Bài viết phân tích một số ưu nhược điểm, những thuận lợi và khó khăn của hình thức đào tạo này khi triển khai áp dụng trong hệ thống giáo dục nghề nghiệp. Việc tổ chức tốt đào tạo theo phương thức tích lũy mô đun, tín chỉ trong giáo dục nghề nghiệp sẽ góp phần khắc phục những bất cập và tạo điều kiện thuận lợi cho các nhà trường, người học nhằm đáp ứng nhu cầu nhân lực của thị trường lao động và xã hội.

Từ khóa: Giáo dục nghề nghiệp; đào tạo; tín chỉ; mô đun.

10

GIÁO DỤC PHẬT GIÁO TRONG BỐI CẢNH TOÀN CẦU HÓA
VÀ HỘI NHẬP QUỐC TẾ HIỆN NAY

NGUYỄN VĂN THÔNG
Giáo hội Phật giáo Việt Nam tỉnh Thừa Thiên Huế
Email: dhammavamso@gmail.com

Tóm tắt: Lịch sử giáo dục Phật giáo Việt Nam hiện đại bắt đầu vào thập niên 30, thế kỉ XX với các phong trào chấn hưng Phật giáo và tiến đến giao lưu với cộng đồng Phật giáo quốc tế vào các thập kỉ 50, 60, 70 thế kỉ XX rồi bị gián đoạn khách quan bởi thời cuộc gần hai thập kỉ. Tương tự như nền giáo dục thế tục của đất nước, giáo dục Phật giáo Việt Nam đang gặp rất nhiều vấn đề bất cập trong giảng dạy, đào tạo và phát triển. Giáo dục Phật giáo được nghiên cứu từ nhiều góc độ tiếp cận khác nhau. Các nhà Phật học, giới nghiên cứu văn hóa – xã hội, lãnh đạo Giáo hội Phật giáo Việt Nam cần xem trọng và góp sức, chung tay thực hiện mọi hoạt động nhằm đưa nền giáo dục Phật giáo nước ta hội nhập với cộng đồng Phật giáo quốc tế trong bối cảnh hiện nay.

Từ khóa: Giáo dục Phật giáo; hội nhập quốc tế; toàn cầu hóa.

11

 

QUAN HỆ HỢP TÁC GIỮA TRƯỜNG VÀ DOANH NGHIỆP TRONG ĐÀO TẠO THEO TIẾP CẬN NĂNG LỰC HƯỚNG TỚI VIỆC LÀM

ĐỖ VĂN GIANG - Email: giang402@gmail.com
NGUYỄN THỊ THANH BÌNH - Email: binhtvet132@gmail.com
Tổng cục Giáo dục Nghề nghiệp

Tóm tắt: Quan hệ hợp tác giữa nhà trường và doanh nghiệp là tất cả những giao dịch giữa nhà trường và các doanh nghiệp sản xuất, kinh doanh nhằm hỗ trợ lẫn nhau vì lợi ích, bao gồm: Hợp tác trong tuyển sinh, xây dựng mục tiêu và chương trình đào tạo theo việc làm, liên kết trong đào tạo, đánh giá kết quả học tập trong thi tốt nghiệp, tư vấn và giới thiệu việc làm cho học sinh, sinh viên tốt nghiệp, hợp tác nghiên cứu và phát triển; Thương mại hóa các kết quả nghiên cứu; Tổ chức học tập suốt đời cho giáo viên và người lao động của doanh nghiệp; Hỗ trợ các nỗ lực sáng nghiệp và quản trị tổ chức. Đào tạo sẽ không đạt được hiệu quả mong muốn nếu quá trình tổ chức đào tạo không gắn kết chặt chẽ với doanh nghiệp, không đáp ứng nhu cầu của thị trường lao động và không hướng tới việc làm. Thành công của mối quan hệ này ảnh hưởng trực tiếp tới chất lượng nhân lực và việc làm của người lao động trong các lĩnh vực sản xuất kinh doanh, kích thích tăng trưởng kinh tế và nâng cao đời sống xã hội.

Từ khóa: Hợp tác đào tạo; đào tạo theo tiếp cận năng lực; đào tạo hướng tới việc làm.

12

SỬ DỤNG PHƯƠNG TIỆN TRỰC QUAN TRONG DẠY HỌC
NGUYÊN HÀM, TÍCH PHÂN
Ở TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG

TRẦN TRUNG
Học viện Dân tộc
Email:trungt1978@gmail.com
Tóm tắt: Phương tiện trực quan đóng vai trò quan trọng trong dạy học Toán không chỉ trong việc cung cấp cho học sinh những kiến thức bền vững, chính xác, mà còn giúp các em kiểm tra lại tính đúng đắn của các kiến thức lí thuyết, sửa chữa và bổ sung, đánh giá lại chúng nếu không phù hợp với thực tiễn. Bài viết trình bày việc sử dụng phương tiện trực quan trong dạy học kiến thức nguyên hàm, tích phân ở trường trung học phổ thông nhằm giúp học sinh học tập hứng thú hơn, tăng cường sức chú ý đối với các hiện tượng nghiên cứu, thuận lợi trong tiến hành các quá trình phân tích, tổng hợp các hiện tượng để rút ra kết luận đúng đắn.
Từ khoá: Phương tiện trực quan;dạy học; nguyên hàm; tích phân; trung học phổ thông.

13

 

MỘT SỐ BIỆN PHÁP GIÚP HỌC SINH KHẮC PHỤC
CÁC SAI LẦM KHI HỌC CHỦ ĐỀ TÍNH ĐƠN ĐIỆU CỦA HÀM SỐ

DƯƠNG HỮU TÒNG - Email: dhtong@ctu.edu.vn
BÙI PHƯƠNG UYÊN - Email: bpuyen@ctu.edu.vn
Trường Đại học Cần Thơ
HUỲNH NGỌC TỚI - Trường THPT Lê Quý Đôn - Hậu Giang
Email: toihn.c3lequydon@haugiang.edu.vn

Tóm tắt: Để tìm hiểu khả năng nhận ra sai lầm của học sinh đối với các lời giải giả định có chứa sai lầm, nhóm tác giả đã tiến hành khảo sát đối với 362 học sinh lớp 12 trên địa bàn Thị xã Ngã Bảy và huyện Phụng Hiệp, tỉnh Hậu Giang. Khảo sát đã cho thấy thực trạng về việc phát hiện ra sai lầm của học sinh khi giải toán liên quan đếntính đơn điệu của hàm số bắt nguồn từ nhiều nguyên nhân. Từ đó, các biện pháp khắc phục được đưa ra, bao gồm: 1/ Giúp học sinh nắm vững bản chất, ý nghĩa của khái niệm, định lí, quan tâm đến các kí hiệu, thuật ngữ Toán học; 2/ Kết hợp giữa dạy kiến thức mới và củng cố kiến thức cũ có liên quan, hệ thống hóa kiến thức; 3/Thiết kế các hoạt động dạy học phù hợp với trình độ nhận thức của học sinh để phát huy tính tích cực chủ động của học sinh; 4/ Tổ chức cho học sinh tham gia khám phá thuật toán giải cho các dạng toán; 5/ Trong quá trình giảng dạy, đưa vào lời giải có sai lầm để học sinh chủ động chỉ ra sai lầm.
Từ khóa: Biện pháp; học sinh; trung học phổ thông; tính đơn điệu của hàm số.

14

MỘT SỐ BIỆN PHÁP SƯ PHẠM RÈN LUYỆN KĨ NĂNG
SIÊU NHẬN THỨC NHẰM BỒI DƯỠNG NĂNG LỰC PHÁT HIỆN
VÀ GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ CHO HỌC SINH TRONG DẠY HỌC
HÌNH HỌC KHỒNG GIAN Ở TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG

HOÀNG XUÂN BÍNH
Trường Đại học Nội vụ Hà Nội
Email: hoangbinhncs@gmail.com

Tóm tắt: Việc rèn luyện cho học sinh một số kĩ năng siêu nhận thức thực sự là cần thiết đối với họ. Các kĩ năng này sẽ bồi dưỡng năng lực phát hiện và giải quyết vấn đề cho học sinh. Trong bài viết này, tác giả tập trung nghiên cứu để đưa ra và làm rõ các biện pháp sư phạm rèn luyện kĩ năng siêu nhận thức nhằm bồi dưỡng năng lực phát hiện và giải quyết vấn đề cũng như làm rõ những ưu điểm của việc rèn luyện các kĩ năng siêu nhận thức nhằm bồi dưỡng năng lực phát hiện và giải quyết vấn đề cho học sinh trong dạy học Hình học không gian ở trường trung học phổ thông. Từ đó, tác giả đưa ra các đề xuất cho việc áp dụng những biện pháp rèn luyện kĩ năng siêu nhận thức vào trong giảng dạy Toán ở trường trung học phổ thông trong thời gian tới.

Từ khóa: Kĩ năng siêu nhận thức; năng lực phát hiện và giải quyết vấn đề; Hình học không gian; trung học phổ thông.

15

 

VẬN DỤNG PHƯƠNG PHÁP DẠY HỌC GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ
NHẰM PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ
VÀ SÁNG TẠO CHO HỌC SINH THÔNG QUA TÌNH HUỐNG
DẠY HỌC VÀ BÀI TẬP HÓA HỌC 
(CHƯƠNG OXI – LƯU HUỲNH, HÓA HỌC 10)

                                                PHẠM THỊ BÍCH ĐÀO
Email: dao311@gmail.com
                                    Viện Khoa học Giáo dục Việt Nam
                             BÙI THỊ HUỆ
 Email: huekhcb@gmail.com
                                                Trường Cao đẳng Công nghiệp Hưng Yên
           
Tóm tắt: Năng lực giải quyết vấn đề và sáng tạo là một trong những năng lực cốt lõi quan trọng của học sinh phổ thông. Có thể sử dụng một số phương pháp và kĩ thuật dạy học tích cực khác nhau trong dạy học nói chung và dạy học môn Hóa học nói riêng để góp phần phát triển năng lực giải quyết vấn đề và sáng tạo cho học sinh. Trong bài viết này, tác giả đề cập đến việc vận dụng phương pháp dạy học giải quyết vấn đề nhằm phát triển năng lực giải quyết vấn đề và sáng tạo cho học sinh thông qua các tình huống và bài tập hóa học chương Oxi – Lưu huỳnh lớp 10, bước đầu thực nghiệm sư phạm để đánh giá tính khả thi và hiệu quả của việc phát triển năng lực giải quyết vấn đề và sáng tạo.
Từ khóa: Phương pháp dạy học; năng lực; giải quyết vấn đề và sáng tạo; tình huống; công cụ đánh giá năng lực.

16

 

QUAN ĐIỂM PHÁT TRIỂN ĐỒNG TÂM TRONG CHƯƠNG TRÌNH
SINH HỌC PHỔ THÔNG HIỆN HÀNH LÀ CƠ SỞ ĐỂ TIẾP CẬN VỚI CHƯƠNG TRÌNH MÔN KHOA HỌC TỰ NHIÊN CẤP TRUNG HỌC CƠ SỞ TRONG CHƯƠNG TRÌNH GIÁO DỤC PHỔ THÔNG MỚI

HÀ VĂN DŨNG
 Tạp chí Giáo dục
Email: hvdung.tcgd@moet.edu.vn

Tóm tắt: Để đạt được mục tiêu giáo dục phổ thông, việc xây dựng chương trình và tổ chức dạy học cần tuân thủ theo những quan điểm nhất định. Chương trình Sinh học phổ thông hiện hành cũng như chương trình môn Khoa học tự nhiên cấp Trung học cơ sở trong chương trình giáo dục phổ thông mới (chương trình tổng thể) được xây dựng trên cơ sở tích hợp nhiều quan điểm khác nhau, trong đó có quan điểm phát triển đồng tâm. Đề cập đến vấn đề này, bài viết trình bày: Khái quát về quan điểm phát triển đồng tâm; Xây dựng và phát triển chương trình môn học theo quan điểm phát triển đồng tâm; Phân tích nội dung chương trình Sinh học phổ thông hiện hành theo hướng làm bộc lộ quan điểm phát triển đồng tâm, từ đó đưa ra một số gợi ý trong xây dựng và tổ chức dạy học môn Khoa học tự nhiên cấp Trung học cơ sở trong chương trình giáo dục phổ thông mới theo quan điểm phát triển đồng tâm.

Từ khóa: Đồng tâm (spiral); quan điểm phát triển đồng tâm; chương trình giáo dục phổ thông; Sinh học; khoa học tự nhiên; trung học cơ sở.

17

 

ĐỔI MỚI PHƯƠNG PHÁP GIẢNG DẠY CÁC MÔN LÍ LUẬN CHÍNH TRỊ Ở HỌC VIỆN, NHÀ TRƯỜNG CÔNG AN NHÂN DÂN TRONG BỐI CẢNH VIỆT NAM HỘI NHẬP QUỐC TẾ HIỆN NAY
                                            
                                                LÝ QUỐC HUY - Email: lyquochuybk@gmail.com
                  NGUYỄN THỊ NHUNG - Email: nguyennhung90vn@gmail.com                        
                                                Trường Đại học Phòng cháy chữa cháy
             
Tóm tắt: Đổi mới phương pháp giảng dạy là một bộ phận quan trọng trong các hoạt động sư phạm của giảng viên nói chung và giảng viên giảng dạy các môn lí luận chính trị nói riêng. Hoạt động này gắn chặt với quá trình giảng dạy và nghiên cứu khoa học của Khoa Mác – Lênin và Khoa học xã hội nhân văn ở các học viện, nhà trường công an nhân dân. Các học viện, các trường công an nhân dân cần quan tâm đúng mức tới việc đổi mới phương pháp, nâng cao chất lượng giảng dạy, học tập, nghiên cứu các môn lí luận chính trị. Bởi công an nhân dân là lực lượng vũ trang bảo vệ Tổ quốc, bảo vệ nhân dân, bảo vệ Đảng, bảo vệ chế độ xã hội chủ nghĩa càng phải được trang bị sâu rộng lí luận Mác – Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh.

Từ khóa: Đổi mới; phương pháp giảng dạy; các môn lí luận chính trị; học viện, nhà trường công an nhân dân; hội nhập quốc tế.

18

KẾT QUẢ THỬ NGHIỆM MÔ HÌNH GIÁO DỤC SONG NGỮ
TRÊN CƠ SỞ TIẾNG MẸ ĐẺ Ở VIỆT NAM
- BÀI HỌC KINH NGHIỆM VÀ NHỮNG ĐỀ XUẤT KHUYẾN NGHỊ

HÀ ĐỨC ĐÀ – Email: haducda@gmail.com
TRẦN THỊ YÊN – Email: yenttdt@gmail.com
Viện Khoa học Giáo dục Việt Nam

Tóm tắt: Tiếp nối bài viết kì trước, liên quan đến các vấn đề về lí luận và thực tiễn của Nghiên cứu thực hành giáo dục song ngữ dựa trên tiếng mẹ đẻ làm nền tảng giúp học sinh phát triển tư duy, từ đó các em có thể học tốt một ngôn ngữ khác (ngôn ngữ quốc gia) và tri thức khoa học. Vận dụng lí luận đó, kết quả thử nghiệm đã hoàn thành (giai đoạn 2008 - 2015), trong đó có nhiều những thành công và cũng có nhiều bài học kinh nghiệm cần phát huy và cũng cần điều chỉnh. Do đó bài viết này (kì 2), tập trung làm rõ các nội dung liên quan đến: (i). Quy mô thực hiện thử nghiệm giáo dục song ngữ dựa trên tiếng mẹ đẻ; (ii). Kết quả thử nghiệm giáo dục song ngữ dựa trên tiếng mẹ đẻ ở Mầm non và Tiểu học; (iii). Bài học kinh nghiệm và những đề xuất khuyến nghị; để tiếp tục khẳng định kết quả từ thực tiễn nhằm phát triển bền vững giáo dục song ngữ dựa trên tiếng mẹ đẻ ở quy mô rộng hơn, và với cấp học cao hơn.
Từ khoá: Kết quả, thử nghiệm; giáo dục song ngữ; tiếng mẹ đẻ; dân tộc thiểu số.

19

 

THỰC TRẠNG DỊCH VỤ CAN THIỆP SỚM TRẺ KHUYẾT TẬT
TẠI HÀ NỘI VÀ THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH

                        VƯƠNG HỒNG TÂM – Email: vuonghongtam@gmail.com
                        PHẠM THỊ TRANG – Email: trangpham168@gmail.com
        TRẦN THU GIANG – Email: giang.vnies@gmail.com
       MAI THỊ PHƯƠNG – Email: Maiphuongxcxp@gmail.com
        NGUYỄN THỊ HẰNG – Email: hangk56@gmail.com
                              Viện Khoa học Giáo dục Việt Nam
Tóm tắt: Cùng với sự phát triển mạnh mẽ của tình hình kinh tế - xã hội, các dịch vụ chăm sóc, giáo dục dành cho trẻ khuyết tật nói chung và dịch vụ can thiệp sớm nói riêng tại Hà Nội và TP. Hồ Chí Minh ngày càng phát triển. Bài viết tập trung phân tích thực trạng dịch vụ can thiệp sớm tại hai thành phố lớn về điều kiện thực hiện như cơ sở vật chất, nhân lực, cơ chế quản lí chuyên môn và hành chính, sự phối hợp giữa các lực lượng thực hiện công tác chăm sóc, giáo dục trẻ khuyết tật, trên cơ sở đó, đưa ra những khuyến nghị phù hợp nhằm nâng cao chất lượng dịch vụ can thiệp sớm cho trẻ khuyết tật.

Từ khóa: Thực trạng; dịch vụ; can thiệp sớm; trẻ khuyết tật; Hà Nội; TP. Hồ Chí Minh.

20

 

THỰC TRẠNG NĂNG LỰC LÃNH ĐẠO, QUẢN LÍ CỦA ĐỘI NGŨ
CÁN BỘ QUẢN LÍ CÁC TRƯỜNG CHÍNH TRỊ TỈNH
KHU VỰC BẮC TRUNG BỘ

 

                                                                                    LƯƠNG TRỌNG THÀNH
Email: thanhctth1970@gmail.com
                                                            Trường Chính trị Tỉnh Thanh Hóa

Tóm tắtBài viết tìm hiểu thực trạng năng lực lãnh đạo, quản lí của đội ngũ cán bộ quản lí các trường chính trị tỉnh khu vực Bắc Trung Bộ, làm cơ sở cho việc đề xuất các giải pháp phát triển đội ngũ này đáp ứng yêu cầu đổi mới và năng cao chất lượng toàn diện công tác đào tạo, bồi dưỡng cán bộ hiện nay. Theo tác giả bài viết, vấn đề xây dựng đội ngũ cán bộ quản lí trường chính trị tỉnh là nhân tố có ý nghĩa hết sức quan trọng, quyết định đến chất lượng đào tạo, bồi dưỡng cán bộ và sự phát triển của các nhà trường.

Từ khóa: Năng lực lãnh đạo; năng lực quản lí; đội ngũ cán bộ quản lí; trường chính trị; Bắc Trung Bộ.

21

 

NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG DẠY - HỌC NGOẠI NGỮ
THEO HỆ THỐNG TÍN CHỈ
TẠI HỌC VIỆN CẢNH SÁT NHÂN DÂN

                                                   LỖ BÁ ĐẠI
 Email: lobadai80@gamail.com
                       
NGUYỄN QUANG HÙNG
 Email: hungnqh1964@gmail.com
                                                                  Học viện Cảnh sát nhân dân

Tóm tắt: Dạy học ngoại ngữ theo hệ thống tín chỉ đã nâng cao được chất lượng học ngoại ngữ, làm thay đổi cơ bản mô hình đào tạo môn học này từ nhận thức của chủ thể và đối tượng dạy học đến phương pháp, chương trình dạy học, đề cương môn học, các điều kiện đảm bảo quá trình dạy học… và cũng đặt ra những khó khăn, bất cập cần giải quyết để đáp ứng yêu cầu đổi mới và nâng cao chất lượng giáo dục, đào tạo của Học viện Cảnh sát nhân dân. Dạy - học ngoại ngữ theo hệ thống tín chỉ ở học viện dù vẫn phải hoàn thiện nhiều hơn nữa nhưng đã khắc phục được những khó khăn do đặc thù của đơn vị đào tạo lực lượng vũ trang, thay đổi căn bản về chất lượng ngoại ngữ, góp phần đưa Học viện Cảnh sát nhân dân trở thành trường trọng điểm của ngành Công an, tiến tới trở thành trường trọng điểm quốc gia.

Từ khóa: Nâng cao; chất lượng dạy - học ngoại ngữ; hệ thống tín chỉ; Học viện Cảnh sát nhân dân.

22

PHƯƠNG PHÁP GIÁO DỤC TẠI NHÀ Ở MỘT SỐ NƯỚC CHÂU Á

PHẠM THỊ KIM PHƯỢNG – Email: kphuong_2004@yahoo.com
VƯƠNG HỒNG HẠNH – Email: hanhvuong1102@yahoo.com
PHẠM TUYẾT NHUNG – Email: nhungonline2000@yahoo.com
Viện Khoa học Giáo dục Việt Nam
Tóm tắt: Homeschool – dạy trẻ học tại nhà đang là một mô hình/xu hướng giáo dục khá phát triển ở các nước tiên tiến. Phong trào giáo dục tại nhà bắt đầu vào những năm 1970, khi John Holt – nhà lí luận giáo dục, người ủng hộ cải cách giáo dục bắt đầu tranh cãi rằng việc tập trung vào giáo dục học đường tạo ra môi trường mang tính cưỡng chế trẻ em. Dù được gọi nhiều tên khác nhau nhưng hình thức của phong trào giáo dục này là phụ huynh không gửi con vào học tại trường lớp chính thức mà con họ được học tại nhà. Phụ huynh sẽ dựa vào năng lực, sở trường, sở thích của con để thiết kế chương trình giảng dạy phù hợp với từng đứa con của mình. Bài viết đề cập tới phương pháp dạy trẻ học tại nhà ở ba quốc gia Châu Á: Indonesia, Malaysia và Singapore, ưu điểm và khó khăn khi thực hiện phương pháp này, thông tin này góp phần làm phong phú bức tranh tổng thể về phương pháp giáo dục tại nhà ở các quốc gia trên thế giới.
Từ khóa: Phương pháp; phương pháp giáo dục; giáo dục tại nhà; Châu Á.

 

NHỮNG GIÁ TRỊ VĂN HÓA CÔNG NGHIỆP
TRONG ĐÀO TẠO NHÂN LỰC NGÀNH KINH TẾ
 Ở CÁC NƯỚC PHÁT TRIỂN VÀ BÀI HỌC CHO VIỆT NAM

NGUYỄN THỊ HUYỀN
Trường Đại học Kinh tế Quốc dân
Email: huyenhrneu@gmail.com

Tóm tắt: Trong bối cảnh phát triền nền kinh tế thị trường, tăng cường hội nhập toàn cầu hóa đã và đang mang lại cho chúng ta nhiều cơ hội cũng như đứng trước những thách thức. Giáo dục đại học nhằm tạo ra con người mới có đủ năng lực, phẩm chất đáp ứng yêu cầu xã hội ngày càng cao, đặc biệt là giáo dục giá trị văn hóa công nghiệp nhằm nâng cao năng suất lao động, tăng cường hội nhập và thúc đẩy sự phát triển kinh tế. Bài viết đã chỉ ra những nét đặc thù trong văn hóa công nghiệp ở các nước phát triển về khoa học kĩ thuật, phát huy tối đa tiềm lực con người qua lối sống, cách ứng xử, biểu hiện hành vi. Từ đó, đề xuất một số biện pháp giáo dục giá trị văn hóa công nghiệp trong đào tạo nguồn nhân lực ngành kinh tế ở Việt Nam nhằm hình thành con người mới phát triển toàn diện, sẵn sàng hòa nhập với môi trường hội nhập toàn cầu.
Từ khóaVăn hóa; giá trị văn hóa; văn hóa công nghiệpđào tạo nhân lực; ngành Kinh tế.

MỤC LỤC CÁC SỐ PHÁT HÀNH